President Vladimir Poetin heeft de justitiële autoriteiten, die verantwoordelijk zijn voor de bestrijding van corruptie, zachtjes en indirect op de vingers getikt. In zijn jaarlijkse toespraak tot het voltallige parlement uitte Poetin kritiek op hun werkwijze. ‘De strijd tegen corruptie is geen show,’ aldus de president. Volgens Poetin moeten de justitiële organen geen informatie lekken of spinnen, om zo publicitaire aandacht te krijgen. ‘Tot de uitspraak van de rechter heeft niemand het recht om verdicten over schuld en onschuld van een mens naar buiten te brengen,’ zei de president in zijn Boodschap tot de Federale Vergadering op donderdag 1 december in het Kremlin van Moskou.

De eerste politieke reacties in Rusland op de verkiezing van Donald Trump zijn positief. Het Russische staatstelevisiekanaal Rossia liet een animatiefilmpje zien, waarin Trump extatisch danst en gekke gezichten naar Hillary Clinton trekt, terwijl zij kleintjes in een stoel zit en voor zich uitstaart.  Toen het nieuws van Trumps overwinning bekend werd, applaudisseerden de leden van de Doema.

Pro-Kremlin partijen en kandidaten krijgen geheime overheidsfinanciering via contracten en subsidies. Verenigd Rusland, de partij van het Kremlin, ontvangt op deze manier veruit de meeste overheidssubsidie en bijdragen van bedrijven. Als gevolg van deze verborgen financiering is er bij verkiezingen geen eerlijke concurrentie mogelijk.
Dat concludeert de Russische verkiezingswaakhond Golos aan de vooravond van de Doema-verkiezingen van 18 september.

Golos, een ngo die in 2000 werd opgericht om het verkiezingsproces te kunnen waarnemen, is afgelopen juli verboden. De organisatie moet, aldus de uitspraak van de rechter, binnen zes maanden zijn geliquideerd.

De studie naar partijfinanciering geeft voorbeelden van bedrijven in handen van Doema-kandidaten, die extra steun krijgen van de lokale overheid. Met dit geld kunnen kandidaten hun campagne financieren. Golos heeft ook uitgezocht welke bedrijven meer dan 1 miljoen roebel gedoneerd hebben aan pro-Kremlin partijen.

Van de 241 bedrijven in de studie heeft Golos er 90 ontdekt die staatscontracten ontvingen. Meer dan 90% van die bedrijven gaven hun donatie aan Verenigd Rusland. Golos veronderstelt dat bedrijven een staatscontract krijgen, mits ze beloven een deel van de verdiensten aan Verenigd Rusland te schenken. ‘Verenigd Rusland heeft een uitgebreid stelsel van donoren die staatscontracten ontvangen,’ zegt Stanislav Andrejtsjoek, de opsteller van het rapport.

Onder een online petitie waarin wordt opgeroepen tot het ontslag van de Russische premier Dmitri Medvedev hebben in vier dagen tijd al meer dan 250.000 mensen hun handtekening gezet. De petitie werd op 4 augustus gestart naar aanleiding van lompe uitspraken van Medvedev over het lage salaris van leraren.

‘Als je geld wil verdienen, zijn er talrijke prachtige plekken waar je dat sneller en beter kan doen,’ aldus Medvedev, in antwoord op de vraag van een docent waarom het salaris van een beginnend docent zoveel lager ligt dan dat van een startende politie-agent. ‘Bovendien,’ vervolgde de premier, ‘energieke leraren vinden wel een manier om aan extra geld te komen.’ En ook: ‘Iedereen mag zelf zijn beroep kiezen,’ en ‘als je het wilt maken, moet je harder studeren.’

Medvedev deed zijn uitspraken op een onderwijsconferentie voor jongeren. Een junior docent in Rusland verdient tussen de 10.000 en 15.000 roebel (€138-208) per maand, tegenover een salaris van 50.000 roebel (€694) voor een beginnend agent.

Veel Russen en niet alleen leerkrachten zijn verontwaardigd over de denigrerende houding van Medvedev zoals blijkt uit het succes van de campagne, maar ook uit reacties in de sociale media en de Russische pers. De krant Novaja Gazeta reageert sarcastisch: ‘In ieder land zou iets dergelijks tot het aftreden van de premier leiden. Maar niet in Rusland natuurlijk, in dit systeem worden mensen gezien als gedwee, je hoeft niet beleefd te zijn, zelfs niet vlak voor de verkiezingen.’

President Vladimir Poetin geniet nog steeds grote steun van de Russische bevolking. Volgens de laatste cijfers van het sociologisch onderzoeksbureau Levada Centrum onderschrijft 81 procent van de Russen het beleid van de president. Dat is een procentpunt meer dan in mei en een procentpunt minder dan in april.

De steun voor de president stabiliseert zich. Sinds begin 2016 balanceert de populariteit van Poetin tussen 80 en 82 procent. Na de annexatie/hereniging van de Krim in maart 2014 groeide zijn 'rating' naar 86 procent in juni 2014 en zelfs 89 in juni 2015.

De geringe daling van dit jaar steekt voor Poetin nog altijd positief af bij zijn populariteit na het begin van zijn derde ambtstermijn in 2012. In dat jaar daalde volgens Levada Centrum de steun voor de president tot 63 procent in juni 2013. Maar liefst 36 procent keerde zich toen in de peilingen tegen Poetin, de hoogste negatieve rating in zijn nu zestienjarige verblijf aan de top van de macht in Rusland.

De populariteit van de regering van premier Dmitri Medvedev maakt daarentegen een omgekeerde ontwikkeling door. Nog slecht 51 procent van de ondervraagden steunt hem. In de nadagen van de inlijving van de Krim stond Medvedev in juni 2014 nog op 67 procent. Maar liefst 48 procent steunt de premier nadrukkelijk niet. De negatieve rating van Medvedev is nog nooit zo hoog geweest.

Het verschil tussen de populariteit van Poetin en die van Medvedev illustreert een klassieke sociologische 'wet' in Rusland. Steun voor de president als symbool van de onbetwistbare staatsmacht in het Kremlin betekent niet dat de bevolking de 'ambtenaren' van de regering ook positief bejegent. In Rusland is het niet raar om het staatshoofd te respecteren of te adoreren en tegelijkertijd de regering te verwijten dat ze bestaat uit 'zakkenvullers'.

Recente opiniepeiling Levada Centrum